Ons gehoor helpt ons om met anderen te praten, van muziek te genieten en geluiden om ons heen te horen. Ook waarschuwt het ons voor gevaar. Toch staan we er niet altijd bij stil hoeveel geluid onze oren dagelijks te verwerken krijgen.
Harde muziek op festivals, machines op het werk of druk verkeer: onze oren krijgen veel te verduren. Als u vaak naar harde geluiden luistert of hier lang aan wordt blootgesteld, kan dit leiden tot gehoorschade en gehoorverlies door lawaai. Dit gebeurt soms zonder dat u het direct merkt. Deze vorm van gehoorverlies wordt ook wel lawaaislechthorendheid genoemd.
Bij lawaaislechthorendheid is het binnenoor beschadigd. In het slakkenhuis van het binnenoor zitten duizenden kleine haarcellen. Deze cellen zetten geluidstrillingen om in signalen die naar de hersenen gaan. Zo kunt u geluiden horen en herkennen.
Worden de haarcellen beschadigd door te harde geluiden, dan herstellen ze niet meer. Hierdoor kan blijvend gehoorverlies door lawaai ontstaan. Vaak merkt u dit eerst doordat u hoge tonen minder goed hoort.
Een akoestisch trauma ontstaat wanneer u plotseling wordt blootgesteld aan een heel hard geluid, zoals een vuurwerkknal, pistoolschot of explosie.
Direct daarna kunt u minder goed horen. Soms krijgt u, naast de lawaaislechthorendheid, ook last van oorpijn, een drukkend gevoel of een piep of suis in uw oren. Dit laatste wordt ook wel tinnitus genoemd.
In de meeste gevallen ontstaat lawaaislechthorendheid geleidelijk. U merkt dan niet altijd direct dat uw gehoor achteruitgaat. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren als u:
Ook op het werk kan gehoorverlies door lawaai ontstaan. Dit risico komt onder andere voor in de bouw, industrie, transport en horeca.
Daarom gelden er regels voor lawaai op de werkvloer. Vanaf 80 decibel (dB) moet een werkgever gehoorbescherming beschikbaar stellen. Vanaf 85 dB moeten werknemers deze bescherming dragen. Hoe hoger het volume en hoe langer u eraan wordt blootgesteld, hoe groter het risico op gehoorschade.
Hoeveel decibel schadelijk is, hangt af van hoe hard het geluid is en hoe lang u eraan wordt blootgesteld. Hieronder ziet u enkele voorbeelden:
Vanaf 80 dB is extra aandacht voor uw gehoor belangrijk. Vanaf 85 dB moet uw werkgever gehoorbescherming verplicht stellen op het werk. Ook buiten het werk is het verstandig om uw gehoor te beschermen bij harde geluiden.
Gebruik van gehoorbescherming op maat kan helpen om gehoorverlies door lawaai te voorkomen. Vanaf 80 dB kan geluid al schadelijk zijn voor uw gehoor.
Heeft u een piep of suis in uw oor na een feestje of concert of een dof gevoel in uw oren? Dan kan er sprake zijn van tijdelijke gehoorschade. Vaak herstelt uw gehoor binnen enkele uren tot dagen als u uw oren voldoende rust geeft.
Toch is het belangrijk om voorzichtig te zijn. Ook als uw gehoor weer normaal lijkt, kan harde muziek schade veroorzaken. Wordt u vaak aan harde geluiden blootgesteld, dan neemt het risico op blijvend gehoorverlies door lawaai toe.
Bij permanent gehoorverlies door lawaai zijn de haarcellen in het slakkenhuis van uw binnenoor beschadigd. Deze kleine cellen zetten geluid om in signalen die naar uw hersenen gaan. Als ze beschadigd raken door harde geluiden, herstellen ze niet meer. Hierdoor kunt u blijvend minder goed horen.
Een hoortoestel kan geluiden versterken en u helpen om gesprekken beter te volgen. Het herstelt de beschadigde haarcellen niet en kan uw natuurlijke gehoor niet volledig terugbrengen.
Bij tinnitus hoort u geluiden die niet van buitenaf komen, zoals een piep, suis, fluittoon of brom. Dit kan ontstaan na een plotseling hard geluid of door langdurige blootstelling aan lawaai.
Oorsuizen kan invloed hebben op uw dagelijks leven. U kunt bijvoorbeeld moeite hebben met concentreren of slapen, of zich sneller vermoeid voelen.
Een hoortoestel kan helpen als u naast tinnitus ook gehoorverlies heeft. Door geluiden te versterken, kan de tinnitus soms minder opvallen. Een tinnitusmaskeerder (ook wel ruismaskeerder genoemd) produceert een zacht geluid dat uw aandacht kan afleiden van de tinnitus. Uw audicien kan u adviseren over de mogelijkheden die bij uw situatie passen.
Omdat gehoorschade door lawaai vaak geleidelijk ontstaat, worden de eerste signalen soms niet opgemerkt. Let daarom op de volgende waarschuwingssignalen:
Herkent u deze klachten? Dan is het verstandig om uw gehoor te laten controleren. Heeft u daarnaast last van duizeligheid of evenwichtsproblemen, bespreek dit dan met uw huisarts.
Herkent u één of meer van deze signalen? Met een gratis en vrijblijvende hoortest krijgt u binnen 45 minuten inzicht in uw gehoor en persoonlijk advies over de mogelijkheden om beter te horen.
Vermoedt u dat u gehoorverlies door lawaai heeft? Met een gehoortest krijgt u meer inzicht in uw gehoor. Een audicien of KNO-arts kan uw gehoor meten. Tijdens de test luistert u naar pieptonen van verschillende hoogtes. De resultaten worden weergegeven in een grafiek: het audiogram.
Wilt u weten hoe goed u hoort? Plan een gratis en vrijblijvende gehoortest bij een Beter Horen winkel of doe onze online hoortest in ongeveer 5 minuten.
Helaas bestaat er geen behandeling voor lawaaislechthorendheid die uw gehoor volledig herstelt. Beschadigde haarcellen in het binnenoor kunnen zich namelijk niet herstellen. De behandeling richt zich daarom op het ondersteunen van uw gehoor en het voorkomen van verdere schade.
Gelukkig kunnen moderne hoortoestellen u helpen om gesprekken beter te verstaan. Ze versterken geluiden die u minder goed hoort en kunnen achtergrondgeluiden verminderen. Bij ernstig gehoorverlies kunnen ook aanvullende hulpmiddelen zoals solo-apparatuur of een cochleair implantaat (CI) uitkomst bieden.
Voorkomen is beter dan genezen, zeker als het om uw gehoor gaat. Met een paar eenvoudige gewoonten verkleint u het risico op lawaaislechthorendheid: