Ondersteunen van slechthorende mensen: een complete gids

Als iemand slechter hoort, kan het helpen om informatie ook op een andere manier over te brengen. Visuele signalen maken het makkelijker om uw boodschap te begrijpen.

• Trek op een rustige manier eerst de aandacht: Geef bijvoorbeeld een zacht tikje op de schouder of zwaai even voordat u begint met praten. Zo weet de ander dat u iets wilt zeggen.
• Zorg voor voldoende licht: Zorg dat uw gezicht goed zichtbaar is. Ga liever niet met uw rug naar een raam staan. Door tegenlicht is uw gezicht minder goed te zien en wordt het lastiger om uw mondbeeld te volgen.
• Gebruik natuurlijke gebaren: Ondersteun uw verhaal met eenvoudige handgebaren en gezichtsuitdrukkingen. Zo maakt u duidelijker wat u bedoelt.

Met een paar eenvoudige aanpassingen kunt u een gesprek prettiger maken voor iemand met gehoorverlies. Let bijvoorbeeld op de volgende punten:

• Maak eerst oogcontact: Begin pas met praten als de ander u aankijkt. Zo weet u zeker dat uw boodschap aankomt.
• Spreek rustig en duidelijk: Praat op een normaal tempo en spreek woorden duidelijk uit. Overdrijf uw mondbewegingen niet, want daardoor kan uw mondbeeld juist minder duidelijk worden.
• Verhef uw stem niet: Hard praten maakt woorden niet altijd beter verstaanbaar. Het kan uw stem vervormen en via een hoortoestel zelfs onaangenaam hard klinken.
• Houd uw mond zichtbaar: Bedek uw mond niet met uw handen of andere voorwerpen. Probeer ook niet te praten terwijl u eet of drinkt.
• Praat om de beurt: In een groep is het lastig om meerdere mensen tegelijk te verstaan. Laat elkaar uitpraten en voorkom dat mensen door elkaar praten.
• Vertel waar het gesprek over gaat: Geef kort aan wat het onderwerp is. Zo kan de ander makkelijker volgen waar u het over heeft.
• Schrijf belangrijke informatie op: Twijfelt u of een naam, datum of getal goed is overgekomen? Schrijf het dan even op uw telefoon of een briefje.

De akoestiek in een ruimte heeft invloed op hoe goed u een gesprek kunt volgen. In een ruimte met veel galm of achtergrondgeluid kan spraak lastiger te verstaan zijn.

• Gebruik zachte materialen: Een vloerkleed, gordijnen en kussens helpen om geluid te dempen. Ook wandpanelen kunnen de galm in een ruimte verminderen.
• Kies een rustige plek: Zet de televisie of achtergrondmuziek uit tijdens een gesprek. Zoek eventueel een rustig hoekje op, waar minder omgevingsgeluid is.

Hoorhulpmiddelen kunnen helpen om gesprekken beter te volgen. Controleer vooraf of de apparatuur goed werkt.

• Controleer de hoortoestellen: Kijk of de hoortoestellen goed zitten en voldoende zijn opgeladen. Maak ze schoon volgens de gebruiksaanwijzing.
• Gebruik extra apparatuur: Denk bijvoorbeeld aan solo-apparatuur of een externe microfoon. Deze hulpmiddelen kunnen de stem van de spreker rechtstreeks naar het hoortoestel sturen. Daardoor is de stem vaak beter te verstaan, ook in een omgeving met achtergrondgeluid.

Een goed gesprek begint bij aandacht en begrip. Het helpt als iemand zich op zijn gemak voelt om aan te geven wanneer iets niet goed is verstaan.

Vraagt iemand om iets te herhalen? Zeg dan niet: ‘Laat maar, het maakt niet uit.’ Herhaal liever rustig wat u zei. U kunt ook andere woorden gebruiken om uw boodschap duidelijk te maken.

Betrek iedereen bij het gesprek en houd er rekening mee dat goed luisteren soms veel inspanning kost. Las gerust een korte pauze in als dat nodig is.

Het volgen van gesprekken kan veel energie kosten. Vooral in een drukke omgeving moet iemand die slechthorend is zich vaak extra inspannen om anderen te verstaan. Dit kan leiden tot luistermoeheid.

Toon begrip als uw dierbare na een verjaardag of bijeenkomst even rust wil. Dit betekent niet dat hij of zij geen interesse heeft in het gezelschap. Vraag waar de ander behoefte aan heeft en geef ruimte om even bij te komen. Zo kunt u samen zoeken naar een prettige balans tussen sociale activiteiten en rust.

Klassieke hoortoestellen versterken geluid. Bij volledige doofheid werkt dit vaak niet meer. Dit komt doordat de gehoorzenuw of de haarcellen in het binnenoor niet meer goed werken.

Een cochleair implantaat (CI) kan dan een oplossing zijn. Dit apparaat zet geluid om in elektrische signalen die de gehoorzenuw stimuleren. Visuele communicatie en gebarentaal blijven voor veel mensen belangrijk.